روایتسازی؛ ضرورت راهبردی در دیپلماسی امروز
پایگاه خبری اولکامیز – حاجی گلدی کر:
در جهان معاصر، سیاست بیش از هر زمان دیگری در میدان روایتها شکل میگیرد. آنچه در برابر دوربینها گفته میشود، گاه به اندازه آنچه پشت درهای بسته مذاکره میشود اهمیت دارد. تجربه ژنو بار دیگر نشان داد که دیپلماسی امروز تنها هنر چانهزنی نیست؛ هنر بیان روایت معتبر نیز هست. بازیگران بینالمللی که این واقعیت را دریافتهاند، پیش از هر نتیجهای، روایت خود را به افکار عمومی عرضه میکنند و از همین مسیر، بخشی از معادله قدرت را در اختیار میگیرند.
در این میان، تیم ایرانی با وجود تلاشهای گسترده و ایستادگی قابل توجه در برابر فشارهای چندلایه، کمتر در میدان روایتگری حضور یافت. این مسئله نه از کمبود توان کارشناسی ناشی میشود و نه از ضعف در استدلال؛ بلکه ریشه در نوع نگاه ما به رسانه دارد. در بخشی از ساختار حکمرانی، رسانه هنوز به عنوان ابزاری جانبی تلقی میشود، حال آنکه در جهان امروز، رسانه جزئی از متن سیاست است. حقیقت اگر روایت نشود، در ذهن مخاطب جهانی مجال تثبیت نمییابد.
افکار عمومی جهان آماده شنیدن روایت ایران بود؛ روایتی از پیامدهای انسانی، اقتصادی و زیرساختی جنگ و تحریم، از تابآوری جامعه و از هزینههایی که بر دوش مردم گذاشته شد. اما این روایت کمتر در قاب رسانههای بینالمللی بیان شد و همین خلأ، امکان شکلگیری برداشتهای یکسویه را فراهم کرد. این رخداد یک ضعف رسانهای ساده نیست؛ بلکه چالشی راهبردی است که میتواند بر ادراک جهانی از واقعیتها اثر بگذارد.
در بسیاری از کشورها، دیپلماتها و مذاکرهکنندگان همزمان نقش راوی را نیز بر عهده دارند. آنان میدانند که هر موفقیتی بدون روایت، نیمی از اثرگذاری خود را از دست میدهد. از همین رو، ضروری است که در کنار دیپلماسی رسمی، دیپلماسی رسانهای نیز به عنوان یک رکن اساسی مورد توجه قرار گیرد؛ حضوری فعال، سنجیده و حرفهای در برابر رسانههای جهانی که بتواند تصویر دقیقتری از واقعیتها ارائه دهد.
تجربه ژنو یادآور این حقیقت است که در نبرد میان تصویر و متن، آن روایتی پیروز میشود که با اعتماد به نفس، انسجام و برنامهریزی بیان گردد.
مسئله امروز ما کمبود دستاورد نیست؛ کمبود روایتگر است.
و توجه به این نکته میتواند مسیر دیپلماسی آینده را کارآمدتر، اثرگذارتر و هماهنگتر با الزامات جهان امروز سازد.
www.ulkamiz.ir
