گزارش

زیرمیزی؛ مشکل بیماران

پایگاه خبری اولکامیز – اسمش را حق‌الزحمه گذاشتند اما این مبالغ خارج از تعرفه‌های درمانی، گاهی بیمار را از مسیر سلامت دور می‌کند، هزینه‌های سنگینی که نظارتی بر آن نیست و جایی نیز ثبت نمی‌شود و مردم می‌گویند نظام سلامت را به خطر انداخته است.

به گزارش ایرنا، بسیاری از پزشکان معتقدند درآمد و حق‌الزحمه خود را متناسب با تخصص، مسوولیت و هزینه‌ای که برای رسیدن به آن جایگاه صرف کرده دریافت نمی‌کنند، گرچه عددها از نگاه مردم رقم‌های قابل قبولی است ولی وقتی پزشک آن را با تعرفه‌های سایر کشورها مقایسه می‌کند می‌گوید ناچیز است.

در کنار تعرفه‌های دولتی برای خدمات نظام سلامت، برخی پزشکان به دنبال نسخه‌ای خارج از تعرفه و برای جیب خود هستند. داستان از همین‌جا شروع می‌شود؛ جایی که بخشی از جامعه پزشکی معتقد است تعرفه‌های رسمی، فاصله قابل‌توجهی با هزینه واقعی ارائه خدمات و دستمزد مورد انتظار پزشک دارد.

در واقع پزشک جراح نه صرفا محاسبه هزینه سال‌های تحصیل بلکه هزینه مطب، تجهیزات، دستیار، مالیات، بیمه، اجاره و افزایش هزینه‌های جاری را نیز لحاظ می‌کند در سوی دیگر ماجرا، دولت و بیمه‌ها موظفند خدمات درمانی را در چارچوب تعرفه‌های مصوب به مردم ارائه کنند؛ چارچوبی که قرار است هم امکان ادامه فعالیت اقتصادی پزشک را فراهم کند و هم مانع تحمیل هزینه‌های خارج از ضابطه به بیمار شود اما وقتی این فاصله میان تعرفه رسمی و دریافتی مورد انتظار ایجاد می‌شود، چه اتفاقی می‌افتد؟

در نقطه‌ای از این معادله، ممکن است پزشک خود را نه صرفا دریافت‌کننده یک تعرفه مصوب بلکه صاحب‌حق نسبت به مبلغی بداند که به اعتقاد او با تخصص، زمان و مسوولیتش تناسب بیشتری دارد. همین‌جا مرز میان مطالبه دستمزد و دریافت خارج از تعرفه یا زیرمیزی شکل می‌گیرد که اگر از چارچوب قانونی عبور کند، فقط اختلاف مالی میان پزشک و بیمار نیست و به موضوعی در حوزه نظارت بر نظام سلامت تبدیل می‌شود.

روایت‌های بیماران از مبالغی که جدا از هزینه رسمی درمان مطالبه شده، از چند میلیون تا ده‌ها میلیون تومان متفاوت است. برخی برای تامین این مبالغ سراغ وام رفتند، برخی قرض گرفتند و برخی از فروش دارایی خود سخن می‌گویند. در مقابل، بررسی پرونده‌های تشکیل‌شده در سازمان نظام پزشکی استان تصویری متفاوت از یک تخلف فراگیر ارائه می‌کنند و آمار ارائه‌شده از سوی رییس سازمان نظام پزشکی گلستان نشان می‌دهد تعداد پرونده‌های مرتبط با دریافت وجه خارج از تعرفه در مقایسه با گستره فعالیت جامعه پزشکی محدود است.

زیرمیزی؛ عارضه‌ای بر پیکر نظام سلامت

این فاصله بین گزارش‌های مردمی در جامعه و تعداد پرونده‌های رسمی این سوال را در ذهن ایجاد می‌کند که آیا دریافت وجه خارج از تعرفه به یک تخلف گسترده در نظام درمان تبدیل شده یا با تخلفاتی محدود اما پرهزینه برای بیمار و اعتبار جامعه پزشکی روبه‌رو هستیم؟ پاسخ به این پرسش بدون بررسی هر دو سوی ماجرا ممکن نیست.

از یک سو مشکلات اقتصادی پزشکان، تاخیر در پرداخت مطالبات، هزینه‌های فزاینده تجهیزات و خدمات و اختلاف میان تعرفه مصوب و هزینه واقعی درمان، بخشی از واقعیت نظام سلامت است از سوی دیگر، هیچ‌یک از این عوامل به خودی خود مجوز دریافت وجه خارج از چارچوب قانونی یا زیرمیزی نیست.

در واقع با گسترش ماجرای زیرمیزی، موضوع از یک اختلاف ساده درباره میزان دستمزد فراتر می‌رود در واقع پزشک با عبور از چارچوب تعرفه مصوب، بخشی از اجرای مقرراتی که باید توسط نظام سلامت، بیمه‌ها و نهادهای نظارتی تنظیم شود را عملا به رابطه مستقیم پزشک و بیمار منتقل می‌کند.

خبرنگار ایرنا برای بررسی دقیق‌تر این روایت‌ها و دریافت توضیحات درباره روند نظارت بر زیرمیزی، موضوع را از دانشگاه علوم پزشکی گلستان نیز پیگیری کرد اما رییس این دانشگاه حاضر به انجام مصاحبه در این زمینه نشد.

این روایت‌ها در حالی مطرح می‌شود که جعفر طبرسا، رییس سازمان نظام پزشکی گلستان دریافت هرگونه وجه خارج از تعرفه قانونی را تخلف می‌داند و معتقد است؛ دریافت وجه خارج از تعرفه از سوی پزشک، پیراپزشک یا بیمارستان قانونی نیست و شهروندان می‌توانند موارد مربوط را به سازمان نظام پزشکی یا دانشگاه علوم پزشکی اعلام کنند.

به گفته وی، سازمان نظام پزشکی دارای دادسرا، دادستان، معاون دادستان و هیات‌های بدوی و تجدیدنظر انتظامی است و پرونده‌های مربوط به تخلفات پزشکی در این مجموعه بررسی می‌شود و در صورت احراز تخلف، مجازات‌های قانونی اعمال خواهد شد.

رییس سازمان نظام پزشکی گلستان با رد این تصور که این سازمان به دلیل ماهیت صنفی خود از پزشکان متخلف حمایت می‌کند، تاکید کرد که در صورت اثبات تخلف، برخورد قانونی انجام می‌شود و این برخورد می‌تواند از تذکر شفاهی و کتبی تا جریمه و ارجاع پرونده به تعزیرات و مراجع قضایی ادامه داشته باشد.

با این حال وی اعتقاد دارد که نمی‌توان مساله زیرمیزی را تنها با برخورد انتظامی یا قضایی حل کرد و ریشه‌های اقتصادی نظام سلامت نیز باید مورد توجه قرار گیرد.

زیرمیزی استخوانی در گلوی بیماران

طبرسا پایین بودن سهم سلامت از درآمد ناخالص ملی را یکی از مشکلات اساسی اعلام‌ کرد و افزود: کاهش سهم سلامت، پرداخت‌های بیمه‌ها به پزشکان، بیمارستان‌ها و مراکز پاراکلینیکی را تحت تاثیر قرار داده و در کنار سایر مشکلات ساختاری، می‌تواند زمینه‌ساز بخشی از نارضایتی‌ها شود.

وی تاکید کرد: مشکلات اقتصادی پزشکان به هیچ عنوان توجیهی برای دریافت زیرمیزی نیست و دریافت هرگونه وجه خارج از تعرفه باید مورد پیگیری قرار گیرد.

به گفته رییس سازمان نظام پزشکی گلستان، برخی پزشکان و پیراپزشکان ماه‌ها برای دریافت مطالبات خود منتظر می‌مانند و در مواردی کارانه پزشکان بیمارستان‌های دولتی تا ۱۰ ماه نیز به تاخیر افتاده که این وضعیت یکی از مشکلات ساختاری نظام سلامت است که باید دولت و بیمه‌ها برای رفع آن چاره‌اندیشی کنند.

طبرسا همچنین از افزایش هزینه‌های مطب، مواد مصرفی، اجاره و سایر هزینه‌های ارائه خدمات پزشکی سخن گفت و متذکر شد: تعرفه‌های خدمات درمانی باید متناسب با هزینه‌های واقعی اصلاح شود.

وی در عین حال درباره مهاجرت پزشکان نیز هشدار داد و تاکید کرد: بخشی از پزشکان به دلیل شرایط اقتصادی و مشکلات موجود، کشور را ترک می‌کنند یا به سمت مشاغل دیگری می‌روند. در رشته‌هایی مانند بیهوشی، کودکان، داخلی، طب اورژانس و جراحی کودکان، با کمبود متخصص مواجه هستیم و حتی در رشته جراحی کودکان در برخی دوره‌ها متقاضی وجود نداشته است.

رییس سازمان نظام پزشکی گلستان تاکید کرد: اگر شرایط اقتصادی و تعرفه‌ای اصلاح نشود، نمی‌توان انتظار داشت پزشکان جوان با وجود سال‌ها تحصیل و آموزش تخصصی، صرفا با درآمدهای محدود به فعالیت ادامه دهند. امروزه بسیاری از پزشکان اقدام به تعطیلی مطب‌ها کردند و سود حاصل از طبابت با هزینه‌های جاری مانند اجاره مطب و غیره همخوانی ندارد.

با این حال همین توضیحات یک سوال اساسی را پیش‌روی مردم قرار می‌دهد. اگر پزشک از تعرفه‌های پایین و تاخیر در پرداخت مطالبات خود گلایه دارد آیا بیمار باید هزینه این ناکارآمدی را از جیب خود بپردازد؟

طبرسا بیان کرد: تاکنون در مواردی که شکایت به سازمان نظام پزشکی ارجاع شده بخشی از این پرونده‌ها با صلح و سازش طرفین پایان یافته، برخی برای رسیدگی به تعزیرات ارسال شده و برخی دیگر نیز در دادسرا و هیات‌های انتظامی سازمان نظام پزشکی به صدور رای منجر شدند.

اما آمار موجود در سازمان نظام پزشکی، تصویری مشخص‌تر از حجم پرونده‌های ثبت‌شده ارائه می‌کند؛ بر اساس اعلام رییس سازمان نظام پزشکی گلستان، سال گذشته حدود ۱۰۰ نفر برای طرح شکایت به این سازمان مراجعه کردند که از میان آنها برای حدود ۶۰ پرونده تاکنون رای صادر شده و از بین این ۶۰ پرونده، حدود ۱۵ مورد مربوط به دریافت زیرمیزی و مباحث مرتبط با دریافت وجه خارج از تعرفه بوده است.

حالا سوال این است که این شکاف چگونه ایجاد شده، چه تعداد از پزشکان وارد آن شدند و چرا با وجود روایت‌های متعدد از پرداخت‌های زیرمیزی، تعداد پرونده‌های رسمی تشکیل‌شده در سازمان نظام پزشکی اندک است؟

دریافت سکه به ازای جراحی قلب!

به میان مردم رفتیم و در خصوص این مساله با آنها گفتگو کردیم، بیماری به ما می‌گوید برای جراحی قلب پزشک از او درخواست ۳۰ میلیون تومان پول نقد داشته که این هزینه خارج از تعرفه‌های درمانی و هزینه‌های بیمارستان بوده و فرصت چانه‌زنی در کار نبود و به دلیل ناتوانی در تهیه این میزان پول نقد، سکه گرمی داده است!

البته که این تنها یک روایت نیست، پدری جوان با چهره‌ای تکیده برای نجات کودک مبتلا به سرطان خونش به ما می‌گوید به جای تمرکز بر شیمی‌درمانی به دنبال تامین ۳۵ میلیون تومانی است که پزشک معالج از او طلب کرده است، وی بیان می‌کند برای سلامتی دوباره فرزندش همه دار و ندارش را فروخته حتی قرض و وام گرفته اما دیگر توان پرداخت زیرمیزی را ندارد.

بیماری دیگر برای عمل معده تن به دریافت وام سنگین بانکی داد تا زیرمیزی ۸۰ میلیون تومانی را به دست جراح برساند از او می‌پرسم چرا زیر بار این مطالبه رفتی؟ چرا اعتراض یا شکایت نکردی پس از مکثی طولانی با نیشخند و کنایه تلخ می‌گوید؛ شکایت؟ به چه کسی شکایت کنم؟ وقتی جان عزیز من روی تخت بیمارستان است شکایت کردن و ماه‌ها ماندن در صف انتظار مانند این است که تیشه به ریشه درمانم بزنم.

البته این روایت‌های مردمی است که از طریق دوربین ما مستند شده اما واقعیت تلخ‌تر و گزنده‌تر این آسیب مردمی هستند که حتی حاضر به اعلام شکایت نیستند. بسیاری از مردم که بیمارانشان در دوران درمان بیماری بودند حاضر به مصاحبه نشدند و اعتقاد داشتند ممکن است بیان این مساله در مسیر روند درمان تاثیر بگذارد، برخی می‌گویند اگر شکایت هم کنیم ممکن است پزشک از ادامه روند درمان سرباز بزند و این کار باعث می‌شود که پزشک متخصص و حاذقی پیدا نکنیم و جان بیمارشان به خطر بیفتد.

قانون برخورد با زیرمیزی نیازمند بازنگری

در سوی دیگر این ماجرا، نماینده مردم غرب گلستان در مجلس شورای اسلامی معتقد است؛ پدیده زیرمیزی سال‌هاست در نظام درمان وجود دارد و به مرور زمان ریشه دوانده و در برخی بخش‌های ارائه خدمات پزشکی به وضعیتی عادی تبدیل شده است.

عبدالجلال ایری در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا با تاکید بر اینکه دریافت وجه خارج از تعرفه را نمی‌توان به جامعه پزشکی تعمیم داد، تصریح کرد: تعداد پزشکانی که وارد این پدیده می‌شوند بسیار محدود است. بسیاری از پزشکان افرادی باوجدان و حاذق هستند اما همان تعداد محدود پزشکانی که اقدام به دریافت زیرمیزی می‌کنند نیز می‌توانند وجهه و زحمات سایر اعضای جامعه پزشکی را تحت تاثیر قرار دهند.

زیرمیزی استخوانی در گلوی بیماران

وی اصلاح قانون را یکی از ضرورت‌های مقابله با پدیده زیرمیزی می‌داند و تاکید می‌کند؛ در همین راستا پیشنهاد اصلاح قانونی ارائه شده که بخشی از آن به قانون تعزیرات حکومتی مربوط است. ماده ۴ قانون مربوط به این حوزه باید اصلاح شود و برای دریافت وجه خارج از تعرفه، جرم‌انگاری و حدود مشخصی برای برخورد با متخلفان تعیین شود تا مشخص باشد در قبال چنین تخلفی چه مجازاتی اعمال خواهد شد.

ایری ادامه داد: در پیشنهاد اصلاح قانون مواردی از جمله بازگرداندن چندبرابری مبالغ دریافتی، لغو پروانه پزشکی و ممنوعیت‌های مختلف برای متخلفان پیش‌بینی شده است.

البته از نگاه وی برخورد قانونی تنها یک سوی ماجرا است و همزمان باید مشکلات اقتصادی جامعه پزشکی نیز مورد توجه قرار گیرد. به گفته این نماینده مجلس، افزایش تعرفه‌های پزشکی، پرداخت به‌موقع مطالبات پزشکان و پرداخت به‌موقع تعهدات بیمه‌ها بخش دیگری از این مساله است و در اصلاح قانون باید مسائل هر دو طرف دیده شود.

وی معتقد است: برای مقابله موثرتر با زیرمیزی، کمیسیون بهداشت و درمان مجلس باید اصلاحات پیشنهادی را هرچه سریع‌تر در دستور کار قرار دهد و پس از بررسی در کمیسیون، موضوع برای تصویب به صحن مجلس ارائه شود تا در صورت تصویب، به دستگاه‌های اجرایی و قوه قضاییه ابلاغ شود.

نماینده مردم غرب گلستان در مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه قانون موجود نیازمند بازنگری است، تاکید کرد: از سال ۱۳۷۲ که قانون مربوط به این حوزه مطرح شده، اصلاح متناسبی با شرایط کنونی صورت نگرفته است.اگرچه تعداد پزشکان درگیر با دریافت زیرمیزی در مقایسه با کل جامعه پزشکی محدود است اما در برخی رشته‌های تخصصی از جمله قلب، مغز و اعصاب و ارتوپدی مواردی از دریافت مبالغ خارج از تعرفه گزارش شده است.

ایری همچنین معتقد است؛ در برخی موارد، دریافت این مبالغ از سوی بعضی پزشکان به یک رویه تبدیل شده و حتی نوعی رقابت برای دریافت وجوه خارج از تعرفه شکل گرفته است؛ موضوعی که به اعتقاد این نماینده مجلس نیازمند ورود جدی نهادهای نظارتی و قانون‌گذار است.

وی با تاکید بر اینکه تاکنون برخورد جدی و موثری که بتواند این پدیده را به شکل اساسی مهار کند، صورت نگرفته و خروجی قانونی مشخصی در این زمینه وجود نداشته است، متذکر شد: مردم و پزشکان هر دو در برابر قانون تکالیفی دارند و ارائه‌دهنده خدمات پزشکی نیز باید در چارچوب تعرفه‌ها و قوانین تعیین‌شده فعالیت کند. خروج از این چارچوب باید دارای ضمانت اجرایی مشخص باشد و برای آن مجازات معین در نظر گرفته شود.

نماینده مردم غرب گلستان در مجلس شورای اسلامی درباره روند پیگیری این پیشنهاد قانونی نیز توضیح داد که موضوع برای رای نمایندگان ارائه شده و در صورت کسب رای، به هیات‌رییسه مجلس ارسال خواهد شد تا برای بررسی به کمیسیون بهداشت و درمان ارجاع شود. پس از بررسی در کمیسیون نیز موضوع به صحن مجلس بازخواهد گشت و در صورت تصویب، قابلیت تبدیل شدن به قانون را خواهد داشت.

ایری در پاسخ به این پرسش که مقابله با پدیده زیرمیزی چقدر قابلیت عملیاتی شدن خواهد داشت، پاسخ داد: همین که موضوع در مجلس مطرح شده و نمایندگان درباره آن اظهارنظر می‌کنند، می‌تواند آغاز مسیر قانون‌گذاری و مقابله جدی‌تر با دریافت وجه خارج از تعرفه باشد.

اما در پس اعداد و پیشنهادهای قانونی آنچه بیش از همه به چشم می‌آید ناتوانی بخشی از بیماران در تامین هزینه‌های اضافی درمان است؛ موضوعی که ایری نیز بر آن تاکید دارد و معتقد است: توان مالی مردم برای پرداخت زیرمیزی در بسیاری از موارد خارج از ظرفیت آنها است و نمایندگان به طور مستمر با افرادی مواجه می‌شوند که به دلیل ناتوانی در پرداخت این مبالغ، حتی به دنبال دریافت وام هستند تا هزینه مطالبه‌شده را تامین کنند.

نماینده مردم غرب گلستان در مجلس در عین حال از همکاری وزارت بهداشت در برخی حوزه‌های مربوط به پرداخت مطالبات و تعرفه‌های بیمارستانی تقدیر کرد و گفت: در حال حاضر درباره پرداختی‌های بیمارستانی نگرانی کمتری وجود دارد و در بسیاری از موارد با بیماران مراجعه‌کننده همکاری می‌شود اما مساله اصلی در مواردی است که پزشک به صورت مستقیم از بیمار درخواست وجه خارج از تعرفه می‌کند و این وضعیت بیش از همه اقشار کم‌برخوردار را تحت فشار قرار می‌دهد.

ایری افزود: برخی بیماران به دلیل نگرانی از اینکه در صورت پرداخت نکردن وجه خارج از تعرفه، پزشک اقدام درمانی مورد نیاز آنها را انجام ندهد، ناچار به پرداخت می‌شوند.

وی تاکید کرد: ابتدا باید اصلاح قانون انجام شود و اگر مشخص شد اصلاحات قانونی پاسخگوی مساله نیست، مجلس می‌تواند از ظرفیت‌های نظارتی دیگری مانند تحقیق و تفحص و حتی ماده ۲۳۴ استفاده کند و عملکرد وزیر مربوط یا مسوولان ذی‌ربط را در چارچوب وظایف قانونی مورد بررسی قرار دهد.

این نماینده مجلس درباره عملکرد دستگاه‌های نظارتی نیز انتقادهایی مطرح می‌کند و نظام پزشکی را یکی از مجموعه‌های مرتبط با این موضوع می‌داند و تاکید کرد: حدود یک سال و نیم پیش نیز در این زمینه تذکر داده شده اما نظام پزشکی وجود پدیده زیرمیزی را انکار کرده و اعلام شده که آماری در این زمینه وجود ندارد.

ایری متذکر شد: نظام پزشکی به دلیل ارتباط با صدور و تمدید پروانه پزشکان و جایگاه نظارتی خود، باید نسبت به پزشکانی که مرتکب چنین تخلفاتی می‌شوند، ورود جدی داشته باشد.

نماینده مردم غرب گلستان در مجلس پیشنهاد کرد نظارت و برخورد با دریافت وجه خارج از تعرفه، علاوه بر نظام پزشکی، از طریق تعزیرات حکومتی و قوه قضاییه نیز دنبال شود تا در صورت احراز تخلف، برخورد قانونی در سطح مناسب انجام گیرد.

با این حال وی تاکید دارد که در کنار برخورد با زیرمیزی، دولت نیز باید برای حل مشکلات پزشکان اقدام کند و در این زمینه لایحه ارائه دهد.

ایری گفت: بخشی از مشکلات پزشکان ممکن است به نحوه پرداخت مطالبات، میزان دریافتی و تناسب نداشتن درآمد با هزینه‌های ارائه خدمات مربوط باشد و دولت باید برای رفع این مشکلات و ایجاد بستر قانونی مناسب اقدام کند.

دریافت زیرمیزی فشار مضاعف بر بیماران است

نماینده مردم شرق گلستان در مجلس شورای اسلامی نیز حل معضل دریافت زیرمیزی را یک مطالبه عمومی می‌داند و معتقد است؛ هرچند این پدیده توسط شمار محدودی از پزشکان رخ می‌دهد اما نمی‌توان وجود آن را در جامعه پزشکی انکار کرد.

سیدنجیب حسینی در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا با تاکید بر اینکه طرح موضوع زیرمیزی به هیچ عنوان نافی زحمات پزشکان متعهد، دلسوز و متخصص کشور نیست، تاکید کرد: تعداد پزشکانی که اقدام به دریافت زیرمیزی می‌کنند محدود است اما همین تعداد محدود نیز برای جامعه پزشکی و مردم زیبنده نیست.

زیرمیزی استخوانی در گلوی بیماران

وی با تاکید بر ضرورت توجه دولت به وضعیت معیشتی پزشکان و کادر درمان گفت: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و مجموعه دولت باید حقوق پزشکان و کادر درمانی را که به معنای واقعی در حال خدمت و تلاش هستند، به‌موقع پرداخت کنند و این پرداخت‌ها باید متناسب با شرایط اقتصادی و هزینه‌های زندگی باشد تا پزشکان با مشکلات معیشتی مواجه نشوند.

نماینده مردم شرق گلستان در مجلس شورای اسلامی دریافت وجه خارج از تعرفه تحت عنوان زیرمیزی یا عناوین دیگر را حرکت زشت و ناپسندی دانست و بیان کرد: بخش قابل‌توجهی از هزینه‌های پزشکی بر دوش مردم افتاده و ما قطعا از تمام ظرفیت‌هایی که در اختیار داریم، چه در سطح مجلس و چه در حوزه قانون‌گذاری برای به حداقل رساندن و از بین بردن این پدیده استفاده خواهیم کرد.

حسینی با بیان اینکه در این زمینه باید هر دو طرف موضوع مورد توجه قرار گیرد، گفت: از یک سو دولت باید وظیفه خود را در قبال پزشکان و کادر درمان انجام دهد و حقوق آنها را هم به‌موقع و هم متناسب پرداخت کند و از سوی دیگر، پزشکان نیز نباید با دریافت مبالغ خارج از تعرفه، افرادی را که حتی برای تامین حداقل‌های زندگی خود با مشکل مواجه هستند، تحت فشار قرار دهند و هزینه درمان را برای آنها دشوارتر کنند.

وی با تاکید بر ضرورت تقویت نظارت بر این حوزه بیان کرد: دستگاه‌های نظارتی از جمله سازمان نظام پزشکی باید با این موضوع به صورت جدی برخورد کنند و برخوردهای انتظامی و پزشکی نیز باید در این زمینه فعال‌تر شود.

نماینده مردم شرق گلستان در مجلس شورای اسلامی در عین حال به کمبود پزشک متخصص در برخی بیمارستان‌های شرق گلستان اشاره می‌کند و معتقد است: دشواری فعالیت و افزایش شیفت پزشکان نباید به نادیده گرفتن قانون منجر شود. اگر در یک مرکز درمانی با کمبود متخصص مواجه هستیم باید با اعزام پزشک بیشتر یا افزایش ظرفیت خدمت‌رسانی برای آن راهکار پیدا کرد نه اینکه کمبود نیرو به عاملی برای قانونی جلوه دادن دریافت‌های خارج از تعرفه تبدیل شود.

وی یکی از الزامات حل این مساله را اصلاح نظام پرداخت دانست و اظهار کرد: ممکن است پزشکی یک عمل جراحی انجام دهد اما پرداخت هزینه آن با هفت یا هشت ماه تاخیر انجام شود و طبیعی است اگر پزشکی در بیمارستان دولتی جراحی انجام دهد، انتظار داشته باشد حق‌الزحمه خود را به‌موقع دریافت کند. در واقع دولت باید منابع لازم را به‌موقع تامین کند و تعرفه‌های خدمات پزشکی نیز باید واقعی شود.

نماینده مردم شرق گلستان در مجلس شورای اسلامی گسترش پوشش بیمه‌های اجتماعی و بیمه‌های تکمیلی را از دیگر راهکارهای کاهش فشار هزینه‌های درمان بر مردم عنوان کرد و گفت: بسیاری از مردم از بیمه تکمیلی برخوردار نیستند تا بخشی از هزینه‌های بیماری و درمان آنها پوشش داده شود.

حسینی ادامه داد: باید از ظرفیت‌های موجود در نظام پزشکی و مجلس استفاده کنیم و با هماهنگی کمیسیون بهداشت و درمان، نسبت به ارائه طرحی اقدام شود که این موضوع را قانونمند کند و در عین حال هزینه‌های درمان را برای مردم کاهش دهد.

وی گفت: آنچه خلاف قانون است باید مورد پیگیری قرار گیرد و من به عنوان نماینده مجلس وظیفه دارم موارد خلاف قانون را به دستگاه‌های اجرایی، متولیان و مسوولان مربوط منتقل کنم، آن را پیگیری کرده و در چارچوب وظایف نمایندگی برای حل مشکلات موجود گام بردارم.

زیرمیزی؛ عارضه‌ای بر پیکر نظام سلامت

دانشگاه علوم پزشکی و سازمان نظام پزشکی مرجع اصلی رسیدگی به شکایات زیرمیزی

در سوی دیگر ماجرا، تعزیرات حکومتی نیز دریافت وجه خارج از تعرفه را از جمله تخلفاتی می‌داند که در قانون تعزیرات حکومتی امور بهداشتی و درمانی پیش‌بینی شده و قابل رسیدگی است.

به گفته مدیرکل تعزیرات حکومتی گلستان، موارد مربوط به دریافت وجه خارج از تعرفه ابتدا در کمیسیون ماده ۱۱ دانشگاه علوم پزشکی بررسی می‌شود و در صورت تکمیل مستندات و احراز تخلف، پرونده برای رسیدگی قانونی به تعزیرات حکومتی ارسال خواهد شد.

حسین قشلاقی گفت: تعزیرات حکومتی در این زمینه با دانشگاه علوم پزشکی همکاری دارد و تاکنون نیز مواردی از دریافت وجه خارج از تعرفه به این مرجع گزارش و رسیدگی شده. دریافت هزینه‌های درمانی باید در چارچوب صورتحساب رسمی بیمارستان یا مرکز درمانی ثبت شود و دریافت هرگونه وجه خارج از صورتحساب در صورت اثبات قابل پیگیری قانونی است.

وی تاکید کرد: یکی از چالش‌های رسیدگی پدیده زیرمیزی، اثبات پرداخت‌هایی است که خارج از مرکز درمانی یا به افراد واسطه انجام می‌شود با این حال، در صورت وجود مستندات کافی، موضوع قابل رسیدگی است و برای متخلفان نیز مجازات و جریمه‌های قانونی پیش‌بینی شده است.

مدیرکل تعزیرات حکومتی گلستان از شهروندان خواست شکایت خود درباره دریافت وجه خارج از تعرفه را با مراجعه به تعزیرات حکومتی مرکز استان یا از طریق سامانه پیامکی ۳۰۰۰۱۳۵ اعلام کنند و تاکید کرد: ارائه مستندات در زمان ثبت شکایت، امکان بررسی دقیق‌تر و رسیدگی قانونی به موضوع را فراهم می‌کند.

به گزارش ایرنا، در شرایط سخت اقتصادی و تورمی در میانه جنگ که بسیاری از مردم برای تامین نیازهای ابتدایی خود با چالش‌های کمرشکن مواجه‌اند دریافت پدیده نامیمون زیرمیزی همچون استخوان در گلوی بیماران شده که نه راه فرو رفتن دارد و نه مجالی برای فریاد زدن. این زخم کهنه که به نظر می‌رسد حالا به زخمی چرکین و عفونی تبدیل شده آرام آرام در حال تبدیل سلامت بسیاری از افراد جامعه به کالایی لوکس و دور از دسترس است تا جایی که برخی بیماران با حساب و کتاب سرانگشتی و دیدن حساب‌های خالی، عطای درمان و جراحی را به لقایش می‌بخشند.

با این حال نباید فراموش کرد که بخش بزرگی از جامعه پزشکی همچنان به اخلاق حرفه‌ای خود پایبند هستند و فارغ از مسائل مالی در مناطق مختلف به ویژه برای بیماران بی‌بضاعت بدون دریافت هر گونه وجه نامتعارف، عمل‌های جراحی انجام می‌دهند و با وجدان کاری خود، چراغ امید را در دل بیماران روشن نگه می‌دارند اما واقعیت تلخ آن است که پدیده زیرمیزی در شرایط فعلی به سدی جدی در برابر دسترسی عادلانه به درمان تبدیل شده است.

البته شاید تصور عمومی این باشد که چرخه معیوب زیرمیزی تنها در جراحی‌های پیچیده و حیاتی اتفاق می‌افتد اما واقعیت، تلخ‌تر از این است. متاسفانه سایه سنگین زیرمیزی امروز بر سر جراحی‌های روتین و سبک از زایمان گرفته تا جراحی‌های ساده‌ای مثل لوزه نیز سنگینی می‌کند و این پدید ناصواب چنان مرسوم شده که گویی بیمار باید پیش از ورود به اتاق عمل زیرمیزی را که پزشک آن را «حق‌الزحمه» می‌نامند پرداخت کند.

در این بین فرقی هم بین بیمارستان دولتی و خصوصی باقی نمانده. نفوذ این پدیده به مراکز درمانی دولتی که باید پناهگاه طبقات ضعیف باشد بحران را عمیق‌تر می‌کند. تکرار چنین درخواستی در ساده‌ترین عمل‌ها مانند زایمان نشان می‌دهد با پدیده‌ای مواجه‌ایم که در تار و پود ساختار درمان ریشه دوانده و در همه لایه‌های نظام سلامت از عمومی‌ترین تا تخصصی‌ترین خدمات دهان باز کرده است.

به نظر می‌رسد تا زمانی که حلقه‌های نظارتی، قانونی و مالی همزمان اصلاح نشوند، زیرمیزی می‌تواند همچنان در فاصله میان تعرفه رسمی و هزینه واقعی درمان، راهی به جیب بیمار پیدا کند.

* تیتر از اولکامیز است

www.ulkamiz.ir


نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا